کارگردان کیست
29
جولای

 

کارگردان کیست؟ و وظایف کارگردان و دستیاران چیست؟

 

اگر بخواهیم بگوییم کارگردان کیست؟ باید به این شکل تعریف کنیم که «کارگردان فیلم، کسی هست  که متعهد است تا اطمینان حاصل کند که هر یک از اجزای فیلم یکنواخت می شود.» این کارگردان است که وظیفه رهبری و هدایت یک گروه را بر عهده دارد و اوست که باید مانند یک ناخدا کشتی را در مسیر مقصد به درستی هدایت کند . درست است که فیلمسازی یک کار کاملا گروهی است اما همه ی نفرات اگر حتی افراد باسابقه و تجربه ای هم باشند اگر  به درستی هدایت نشوند نتیجه ی کار می تواند به یک فاجعه تبدیل شود.  کارگردانان هستند که  می گویند که چگونه صحنه ها بازی شود، چه عناوین مورد استفاده قرار گیرد، چگونه شخصیت ها باید نگاه کنند و چه کسی باید نقاط خاصی را بازی کند.

کارگردان همچنین با افرادی که مسئول نظارت بر نورپردازی، منظره، نوشتن و غیره هستند، کار می کند تا اطمینان حاصل شود که تمام عناصر با یکدیگر هماهنگ شوند. یک کارگردان مدیر مسئول سه مرحله اصلی است که پیش تولید، تولید و پس از تولید هستند . کاگردان در هر سه مرحله باید انتخاب های درست و دقیقی داشته باشد و هدایت صحیح را انجام دهد . اوست که باید در مرحله ی پیش تولید بازیگران و عوامل خود را مطابق میل خود و پروژه انتخاب کند ، او در مرحله ی پس تولید باید به انتخاب لوکیشن نیز دقت کامل داشته باشد . در مرحله ی تولید وظیفه ی یک کارگردن دکوپاژ و بازی گرفتن از بازیگران و ایجاد حس در آن هاست . یک کارگردان باید به همه ی موارد نظارت داشته باشد . از گریم بازیگر گرفته تا طراحی صحنه ( مقاله مربوط به طراحی صحنه )  و حتی باید صدایی که صدابردار سر صحنه گرفته است را گوش دهد . در مرحله ی پس تولید هم باید بر سر مونتاژ حضور داشته باشد و بر کار تدوینگر نظارت کند ، زیرا او بوده که دگوپاژها را زده و او می داند که قصدش از گرفتن پلان ها چه بوده است . ( مراحل تبدیل شدن به یک تدوینگر خوب )

 

وظایف کارگردان چیست ؟

علاوه بر کنترل تقریبا هر جنبه ای از فیلم، کارگردان فیلم نیز نقش مهمی در جنبه های فنی دارد . وقتی کارگردان فیلمنامه  را می خواند باید ببیند که آیا این فیلمنامه روابطش منطقی است ، او است که تصمیم می گیرد که بازیگر کی ایستاده باشد کی بنشیند و چه طمانی راه برود .

کارگردان به بازیگران کمک می کنند تا شخصیت ها را درک کنند. آنها ممکن است انگیزه کاراکتر برای یک اقدام خاص یا داستان پشت خود را توضیح دهند. یکی از اهداف یک کارگردان این است که بازیگران را برای انجام بهترین کار خود بکشاند.

هنگامی که فیلم به مرحله ی مونتاژ می رسد ،  تدوینگر باید به نظرات کارگردان به خوبی گوش بدهد و این دو باید بتوانند به خوبی با هم ارتباط بر قرار کنند و ذهن هایشان را مثل هم بکنند چون نمی شود این دو بر خلاف هم کار کنند .  کارگردان فیلم نیز می تواند تصمیم بگیرد که خدمه نیاز به انجام یک صحنه یا صحنه خاص دارد. در نهایت تدوینگر باید به حرف های کارگردان گوش بدهد زیرا که ناخدای کشتی اوست و بهترین هدایت کننده ی گروه کسی نیست جز کارگردان .  یک کارگردان خوب فیلم باید دغدغه های مالی تهیه کننده را در نظر بگیرد زیرا بعد از کارگردان مهمترین فرد در گروه تهیه کنند هست .

 

 محل کار یک کارگردان چگونه است ؟

محل کار کارگردان کجاست

 اغلب در محیط کاری یک کارگردان فیلم فشار زیادی وجود دارد. کارگردانان فیلم باید بیشتر تصمیمات را اتخاذ کنند؛ بنابراین موفقیت فیلم بستگی به آنها دارد. علاوه بر این، در حالی که کارگردانان فیلم در حال کار بر روی یک فیلم هستند، بازیگران و عوامل شاید به فکر پروژه بعدی  خود هستند. به طور مثال شاید یک کارگردان پرکار نهایت سالی یک اثر سینمایی بسازد اما یک بازیگر یا شاید مدیر فیلمبرداری ( نکات حرفه ای راجع به فیلمبرداری ) و یا حتی گریمور در سال بیش از چهار یا پنچ پروژه بروند.

یک فیلم سینمایی شاید وقت کامل یک سال کارگردان را بگیرد که برای بقیه ی عوامل اینگونه نیست ، بازیگران که در مرحله ی پیش تولید و تولید هستند ، در مرحله ی پیش تولید سر تمرین ها می آیند و در مرحله ی تولید هم سر سکانس هایی که بازی دارند ، مدیر فیلمبرداری در مرحله ی پیش تولید فقط چند روز برای بازدید از لوکیشن ها می آید و انتخاب محل قرار گرفتن پروژکتور های نوری اش ، گریمور در پیش تولید فقط چند روز برای تست گریم می آید و بعد در مرحله ی تولید بر سر پروژه است ولی کسی که باید همه ی ساعت های پیش تولید ، تولید و پس تولید را حضور داشته باشد کسی نیست جز کارگردان . اوست که باید حواسش به همه چیز و همه کس باشد . حتی به چایی خوردن عوامل نیز باید دقت داشته باشد ، او نباید بگذارد که در پروژه اش کوچکترین استرس و ناراحتی پیش بیاید . ولی اگر بخواهیم بگوییم کارگردان در کدامیک از مراحل فیلم باید انرژی بیشتری بگذارد صد در صد باید گفت در مرحله ی تولید . البته هر چه در پیش تولید برنامه ریزی ها بهتر و دقیق تر باشد این فشار و بار کاری بر کارگردان کمتر می شود در زمان ضبط.

 

چگونه دستیار کارگردان شویم؟

یک کارگردان خوب باید در انتخاب دستیارهایش به شدت دقت کند ، دستیار خوب خیلی می تواند به او در برداشتن بار کاری و از بین بردن فشارهای عصبی و استرسی کارگردان موثر باشد . دستیار اول کاگردان نزدیک ترین شخص به کارگردان است . معمولا کارگردان ها بیشتر خواسته هایشان از عوامل و بازیگران را به دستیارشان می گویند و اوست که فرامین کارگردان را به عوامل می گوید. کارگردان ها باید امین ترین و مورد اعتمادترین و صبورترین و کاربلدترین دستیار را برای خودش انتخاب کند و انتخاب دستیارهای دو و سومش را بر عهده ی دستیار اول بگذارد ، زیرا آن نیز مانند دستیار اول که از کارگردان اطاعت می کند باید از دستیار اول اطاعت کنند.

 

دستیاران کارگردان

 

دستیار اول کارگردان :(First Assistant Director or 1st AD) 

وظایف کلی که در بالا ذکر شد را دارد و همچنین نظارت و بر دستیار دوم کارگردان دارد . دستیار اول کارگردان و مدیر تدارکات و تولید از بالاترین عوامل تکنیکی در تولید فیلم محسوب می شوند .

 

 دستیار دوم کارگردان: (Second Assistant Director or 2AD)

برگه های برنامه روزانه را از روی برنامه تولید به همراه هماهنگ کننده یا مدیر تولید تهیه می کند . او همچنین به عنوان مدیر پشت صحنه عمل می کند مانند ارتباط برقرار کردن با بازیگران , هماهنگی بازیگران برای گریم و لباس که دستیار اول را از این وظایف آسوده می کند. آموزش ساخت محتوای آموزشی

همچنین بر دستیار دوم کارگردانی , دستیار سوم کارگردانی , دستیاران کارآموز و دیگر عوامل اضافی پشت کار نظارت دارد .

 

دستیار سوم  کارگردان: (Third Assistant Director or 22AD)

هنگامی که حجم کار بالا است و یا کار در یک تولید بزرگ صورت می گیرد دستیاری برای رسیدگی بر اموری دستیار اول و دوم کارگردان فرصت رسیدگی به آن را ندارند تعیین می شود. به عنوان مثال هنگامی که تعداد بازیگران زیاد است و برای کمک به مدیر پشت صحنه و رسیدگی به تولید لیست بازیگران ایفای نقش می کند.

 

 دستیار چهارم کارگردان: (Third Assistant Director or Fourth AD)

با دستیار اول روی صحنه کار می کند و یا با دستیار دوم با بازیگران از اتاق پروف و گریم به صحنه همراهی می کند. او صحنه های شلوغ را برنامه ریزی می کند و بر بعضی از دستیاران تهیه کننده نظارت دارد . در واقع خط مشخصی میان دستیار سوم و چهارم کارگردانی وجود ندارد .

 

 دستیار اضافی کارگردان: (Additional Assistant Director)

کمکی برای دستیاران کارگردان محسوب می شود و می تواند در بسیاری از وظایف دستیار کارگران که به او سپرده می شود ایفای نقش کند.

 

طراح شخصیت

کار اجرایی انیمیشن و نقاشی متحرك با طرح و طراحی شروع می شود . کارگردان بعد از دریافت و تصویب فیلمنامه کار خود را با پیدا کردن طراح کاراکتر شروع می کند . طراح کاراکتر باید تسلط کافی به طراحی آناتومی انسان و حیوان و نوآوری آن ها داشته باشد . اولین قدم که بسیار حساس است خلق و طرح شخصیت های داستان است و برای معرفی و شناخت بهتر و بیشتر کاراکترهای فیلم مدل شیت تهیه می شود و کاراکترها را از جهات و زوایای مختلف طراحی می کنند .

 

 طراح استوری بورد :(Storyboard)

بعد از طراحی کاراکترها و انتخاب آن ها زیر نظر کارگردان ، داستان مصور اجرایی توسط طراح دیگر که متخصص به کلیه امور فیلم ، طراحی و پرسپکتیو است شروع می شود و پلان ها و صحنه ها ، با رعایت خط به خط فیلمنامه روی کاغذهای کادربندی شده مخصوص طراحی و نقاشی می شود ، جای کاراکترها ، مکان ها ، اتفاقات ، مسیر حرکات با زمان بندی تقریبی داستان ، کادر به کادر در داستان مصور دیده خواهد شد .

 

 

طراح کلیدها

ابتدا و انتهای هر حرکتی را کلیدهای آن حرکت می گویند که طراح با در دست داشتن استوری برد و دستور و زمان حرکت (اکسپوزه شیت) کلیدها را در کادر و مکان ( صحنه ) خود طراحی می کند و زمان حرکت با نمودار حرکتی در کنار کلیدها یادداشت می شود .

 

برنامه ریزی

دستیار کارگردان اکثر اوقات برنامه و تاریخ برداشت ها را مشخص می کند و برنامه ها را روزبه روز تعقیب می کند و با برنامه ی کلی تولید مقایسه می کند . همچنین باید برگه هایی به عنوان برنامه روزانه کار تدارکات و فیلمبرداری مشخص کند , زمان رفت و آمد و حضور بازیگران و دیگر عوامل فیلمبرداری را کنترل کند .

 

وظایف و کار دستیار کارگردان چیست؟

از وظایف دیگر دستیار کارگردان می توان به بررسی و نظم دادن به صحنه فیلمبرداری ( مثل صدا زدن بازیگران یا ایجاد سکوت در صحنه فیلمبرداری ) , تمرین کردن با بازیگران قبل از شوع برداشت ها و کارگردانی قسمت هایی اضافه بر فیلم یا برنامه تلویزیونی اشاره کرد . ( پیشنهاد میکنم مقاله اصول کارگردانی تئاتر تلویزیونی را مطالعه نمایید. )

وظایف دستیار کارگردان در کشورهای مختلف می تواند متفاوت باشد . به عنوان مثال در کشورهایی مانند انگلیس و استرالیا سلامت و تنظیم بیمه عوامل فیلمبرداری و بازگران نیز به عهده دستیار کارگردان است . نکته جالب دیگر اینکه در کشورهایی از این قبیل دستیار کارگردان پس از کسب تجربه کافی معمولا به مدیر تهیه کنندگان یا تهیه کننده روی می آورند . دستیار کارگردانی در تئاتر هم تفاوت های عمده ای می تواند داشته باشد . وظایفی مانند یادداشت برداری در هنگام تمرینات بازیگران تا کارگردانی مستقیم بازیگران بر روی صحنه شامل آن می شود . بسیاری از کرداگردانان تئاتر کار خود را با دستیار کارگردانی آغاز می کنند .

وظایف منشی صحنه : ( Continuity Person یا Script Supervisor )

منشی صحنه

کسی که اطلاعات خاص هر نما را ثبت و نگه داری می کند. او مسئول است که از تعداد و طول زمان هر برداشت ، گفت و گوهای هر صحنه ، موقعیت شخصیت ها در سر صحنه و مسیر حرکتشان ، محل و موقعیت وسایل موجود در صحنه ، محل استقرار دوربین و حرکت آن و . . . یادداشت بردارد ، تا اطمینان حاصل شود که در نماهای بعدی همه چیز در سر جای درست خود قرار دارند . این گزارش ها و یادداشت ها ، همچنین برای تدوین گر هم مفید هستند. راکورد و حفظ تداوم در صحنه جزء وظایف اصلی منشی صحنه محسوب می شود. تداوم در صحنه از نظر تماشاگر ؛

احساس پیوستگی لازم بین نماها ، می بایست مورد توجه قرار گیرد. بنابراین منشی صحنه به عنوان حافظه کارگردان وظیفه حفظ 12 نوع تداوم را دارد که البته به فراخور تنوع ساختاری ، حفظ راکوردها نیز در تعداد و نوع متفاوت خواهد بود.

 

  1. تداوم در داستان (Continuity Of Story of Theme)
  2. تداوم در موضوع (Subject Continuity Of)
  3. تداوم در فکر و اندیشه (Continuity Of Thought)
  4. تداوم درتوجه و علاقه مندی (Continuity Of Interest)
  5. تداوم در زمان (Time Continuity Of)
  6. تداوم در حس و حال (Mood Continuity Of)
  7. تداوم در رسیدن اوج داستان (Build-up Continuity Of)
  8. تداوم در تعلیق و هیجان (Suspense Continuity Of)
  9. تداوم در نورپردازی (Continuity Of Lighting)
  10. تداوم در شخصیت (Character Continuity Of)
  11. تداوم در مکان و پس زمینه (Continuity Of Location & Background)
  12. تداوم در عمل (Action Continuity Of)

 

 

بنابراین برای حفظ هر چه بیشتر تداوم ، منشی صحنه می بایست پبش زمینه ای از کار سایر عوامل تولید داشته باشد زیرا از دست رفتن راکوردها ممکن است بیننده را دچار اغتشاش ذهنی نماید و در نتیحه از علاقه اش نسبت به برنامه بکاهد .

منشی صحنه فردی است که از مرحله پیش تولید ، همراه کارگردان است . اولین وظیفه او تفکیک فیلمنامه (سناریو) است

و مسئولیت دیگر او نظارت بر تهیه شدن وسایل تهیه می باشد و در واقع نوعی آرشیو بندی کار است . سابقه کارِ تولید در دست اوست .

 

 

 خصوصیات یک کارگردان خوب چیست ؟

یک کارگردان خوب مهمترین چیزی که باید بلد باشد مدیریت است، مدریت گروه. او کسی است که باید کشتی را به مقصد برساند ، نباید ایرادی و یا مشگلی در کشتی او وجود داشته باشد . او باید با صبر و حوصله و به دور از استرس کارها را به پیش ببرد باید حکم پدرخانواده را داشته باشد ، او باید بهترین تصمیم ها و درست ترین تصمیم ها را در زمان مناسبش بگیرد . او باید بداند که با عوامل چگونه برخوردی داشته باشد ، یک کارگردان خوب باید روانشناسی تا حدی بلد باشد ، از چهره ی بازیگر و عواملش ناراحتی ها را بفهمد و با آن ها صحبت کند . او باید بداند کی خشم خود را کنترل کند در چه زمانی شوخی کند ، چه موقع جدی باشد و چه موقع کار کند و چه زمانی استراحت کند . باید جوری برخورد داشته باشد که گروه هم به تبعیت از او برخورد مناسب و درستی با یکدیگر داشته باشند. عوامل جدید گروه باید احترام بزگترها و با سابقه ترها را داشته باشند و همچین بلعکس . افراد با تجربه علم و تجربه اشان را به آن ها یاد دهند .

 

وظیفه ی اصلی یک کارگردن چیست ؟

وظیفه ای اصلی یک کارگردان ، فیلم خوب ساختن است و فیلم خوب زمانی ساخته می شود که همه چیز درست در سر جایش قرار داشته باشد . بازی های درست ، قاب و نور عالی ، طراحی صحنه ، گریم ، صدا و حتی تولید و تدارکات (معرفی عوامل فیلمسازی). یک فیلم را می توان به بدن یک انسان تشبیه کرد که هر یک از عوامل در نقش عضوی از بدن هستند و قلب و مغز همان کارگردان است . پس کارگردانی می تواند فیلم خوب بسازد که سعی کند از مغز فرمان درست به همه ی اعضای بدن برساند و مانند قلب وظیفه ی ساخت خون و خون رسانی را بر عهده بگیرد . کارگردانی موفق است که هم فیلم خوبی ساخته باشد و هم خاطره ی خوبی در ذهن های بازیگران و عواملش از خود به یادگار گذاشته باشد .